De zorgsector staat voor een enorme opgave
Er verandert veel in de zorgsector. Professionalering, verzakelijking, toename van concurrentie. Deze ontwikkeling heeft ook grote gevolgen voor het vastgoed in de sector. Zorginstellingen worden zelf verantwoordelijk voor hun vastgoed en de kosten daarvan moeten zij terugverdienen door middel van doorberekening in de tarieven. Zij worden afhankelijk van de wensen en waardering van klanten en de gemaakte zorgproductie. Daarmee neemt de druk om klantgerichter, innovatiever en doelmatiger te werken aanzienlijk toe.
Een belangrijk aandachtspunt in deze ontwikkeling is de nog forse boekwaarde van het huidige vastgoedbestand in de zorg. Voor een groot deel van de zorghuisvesting geldt dat deze verouderd is en niet meer past bij de huidige en toekomstige wensen van klanten, terwijl deze voorzieningen nog lang niet afgeschreven zijn en nog een aanzienlijke boekwaarde vertegenwoordigen. Dit zou een rem kunnen betekenen op de gewenste ontwikkeling en instellingen in de problemen kunnen brengen. Met tijdelijk flankerend beleid en verruiming van de mogelijkheden om winsten uit verkoop te maken en aan te wenden voor vernieuwing kan deze problematiek beperkt worden. Een ander effect is dat er een grotere scheiding gaat ontstaan in enerzijds het wonen en anderzijds de zorgdienstverlening.
Deze veelheid aan veranderingen en problemen zijn een grote opgave voor de zorgsector, welke vooral gezamenlijk met meerdere actoren opgelost moeten worden. Andere partijen, zoals woningcorporaties en ontwikkelaars zullen meer betrokken raken bij de zorgsector. Op deze wijze ontstaat er een grotere variëteit in de wijze waarop zorginstellingen kapitaal aantrekken. Ook kan aan andere dienstverleners gedacht worden die niet direct met de zorgverlening te maken hebben, zoals voor de facilitaire voorzieningen.
Er is een omwenteling nodig in het denken over het gebruik van gebouwen, voorzieningen en faciliteiten. Flexibiliteit, multifunctionaliteit en diversiteit kunnen bijdragen aan interessante oplossingen. De zorgsector kan zich meer op haar kerntaken en specialismen concentreren, terwijl derden zouden kunnen voorzien in bijvoorbeeld hotelaccommodatie, restauratieve voorzieningen, parkeervoorzieningen etc. Deze partijen zouden hierbij risicodragend kunnen participeren.
Binnen de zorgsector zullen dergelijke samenwerkingsverbanden en de ontwikkeling van PPS bijdragen aan een toekomstgerichte ontwikkeling binnen de sector.
Jaap Eikelboom, april 2007



